با اجرایی شدن قانون چک، نسبت چک‌های برگشتی به مبادله‌ای در سه ماه نخست سال جاری به ۹.۸ درصد رسید؛ این در حالی است که این نسبت در مدت مشابه سال ۹۶ قریب به ۱۵.۴ درصد بوده است.

کاهش ۷۵ درصدی چک های برگشتی نسبت به مبادله‌ای

 به گزارش کارآفرین نیوز، قانون جدید چک بعد از آن که در سال ۹۷ به تصویب مجلس رسید توسط رئیس جمهور ابلاغ شد تا اجرای آن در دستورکار دستگاه‌های اداری قرار بگیرد. هدف اصلی این قانون اصلاح فرآیندهای صدور چک و کاهش آمار چک‌های برگشتی بود.

بطورکلی در نظام اقتصادی ایران به دلیل تعدد چک‌های برگشتی، این سند مالی به عنوان کاغذی بی‌ارزش و بدون تاثیر صادر می‌شد و در کنار آن بخش قابل توجهی از پرونده‌های قضایی کشور معطوف به همین موضوع بوده است. این بدبینی فراگیر باعث شده بود حتی افراد خوش حساب هم نتوانند از ظرفیت و قابلیت‌های چک بهره‌مند شوند.

با وجود اینکه این قانون در سال ۹۷ ابلاغ شد اما به دلیل تعدد وظایف بانک مرکزی و درگیری آن با موضوعات مانند تحریم و قیمت ارز تا سال ۹۸ هیچ اقدامی در این رابطه انجام نشد تا اینکه با فشارهای نمایندگان مجلس این قانون به مدار اجرا افتاد.  

کاهش ۴۰ درصدی میزان چک‌های برگشتی 

در نخستین گام از اجرای قانون جدید چک، فرایند وصول وجه چک برگشتی به نفع دارندگان چک تغییر کرد تا افراد بتوانند با صرف وقت و هزینه کمتر نسبت به قبل از اجرای این قانون، به وجه چک خود برسند. در حال حاضر برای مطالبه وجه چک برگشتی کافی است تا دارندگان چک به شعبه بانک عامل مراجعه کنند و از متصدی بانک بخواهند تا شناسه عدم پرداخت را بر روی چک ثبت کند. بعد از این مرحله لازم است تا دارندگان چک با شناسه عدم پرداخت خود به دفاتر خدمات قضائی مراجعه کرده و برای دریافت اجراییه اقدام کنند.

تسهیل فرایند وصول وجه چک برگشتی موجب شد تا نسبت چک‌های برگشتی به چک‌های مبادله شده از ۱۵.۴ درصد سال ۹۶ به ۹.۸ درصد در سال ۹۹ برسد و به این ترتیب با اجرای گام اول قانون جدید چک حدود ۴۰ درصد از میزان چک‌های برگشتی کاسته شود.

کاهش ۷۵ درصدی چگ های برگشتی نسبت به مبادله‌ای

کاهش معنادار برگشتی های جدید 

اجرای قانون جدید چک در همین جا متوقف نشد و از ابتدا سال ۱۴۰۰ گام دیگر آن شامل راه اندازی سامانه صیاد و الزامی شدن ثبت و تایید اطلاعات چک‌های جدید نیز در دستورکار قرار گرفت. بر این اساس از فروردین امسال، چک‌های جدید صیادی در بین مردم توزیع شد که صدور یا دریافت آن باید در سامانه صیاد ثبت و تایید می‌شد.

 ثبت اطلاعات چک‌های جدید در سامانه صیاد در کنار محدودیت‌هایی که بانک مرکزی برای صادرکنندگان چک‌های بلامحل در نظر گرفته است موجب شد تا در کنار کاهش کلی آمار چک‌های برگشتی، میزان چک‌های جدید صیادی که برگشت خورده‌اند به صورت معناداری کاهش پیدا کند.

بر اساس آخرین آمار اعلامی از سوی سخنگوی اجرای قانون جدید چک از ابتدا فروردین تا آخر خرداد ماه سال جاری در حالی نسبت چک‌های برگشتی به چک‌ها مبادله شده برای چک‌های قدیمی به ۸.۵ درصد رسید که این نسبت برای چک‌های جدید صیادی عدد ۳.۵ درصد را نشان می‌دهد. نسبتی که اگر با نسبت ۱۵.۴ درصدی سال ۹۶ مقایسه شود از کاهش حدود ۷۵ درصدی چک‌های برگشتی حکایت می‌کند.

کاهش معنادار بین آمار چک های برگشتی جدید نسبت به چک های قدیمی از آن جا ناشی می‌شود که با قاعده گذری بانک مرکزی، اگر فردی حتی یک چک بلامحل صادرکنند تا زمانی که آن چک را رفع سواثر نکند دیگر امکان صدور چک جدید نخواهد داشت؛ مضاف بر این که صادرکننده چک بلامحل از برخی خدمات شبکه بانکی همچون اعطای تسهیلات و افتتاح هر گونه حساب سپرده جدید محروم خواهد شد.

در این شرایط همان طور که پیش‌تر هم توضیح داده شد، صادرکننگان چک برای این که متحمل محرومیت‌های قانون جدید چک نشوند از صدور چکی که از پاس شدن آن مطمئن نیستند، خودداری می‌کنند و همین موضوع هم موجب شده تا پس از الزامی شدن ثبت و تایید اطلاعات چک‌های جدید در سامانه صیاد، میزان چک‌های برگشتی جدید کاهش یابد.

کاهش ۷۵ درصدی چگ های برگشتی نسبت به مبادله‌ای

چشم انتظاری بازار برای افزایش اعتبار چک 

مجموع این محدودیت‌ها به عنوان اقداماتی پیشینی که از صدور چک‌های برگشتی جدید توسط افراد بد حساب جلوگیری می‌کند در کنار اقدامات پسینی که در آن وصول وجه چک برگشتی تسهیل می‌شود؛ همه از نوآوری‌هایی است که در قانون جدید چک در نظر گرفته شده تا میزان چک‌های برگشتی کاهش یابد و اعتبار چک در مبادلات احیا شود. موضوعی که به نظر می‌آید قانون جدید چک در تحقق آن موفق بوده است

در این میان باید گفت که نوآوری‌های موجود در قانون جدید چک هنوز به صورت کامل اجرایی نشده است و امید می‌رود بعد از حل مشکلاتی که این روزها برخی از بانک‌ها در اجرای این قانون ایجاد کرده‌اند، نوبت اجرای گام بعدی قانون جدید چک هم برسد که در این صورت باید منتظر ماند تا آمار چک‌های برگشتی بیش از گذشته کاهش یابد و فعالان اقتصادی از نتایج آن که همانا افزایش اعتبار چک در مبادلات است، بهره‌مند شوند.

تنها ۳.۵ درصد چک‌های جدید برگشت خوردند

مهران محرمیان، معاون فناوری‌های نوین بانک مرکزی در این باره در توییتر نوشت: «میزان برگشتی چک‌های جدید بنفش رنگ یک سوم چک‌های قدیمی است. در حالی که از ابتدای سال ۱۴۰۰ حدود ۱۰ درصد از چک‌های قدیمی برگشت خورده‌اند میزان برگشتی چک‌های بنفش رنگ جدید صیادی فقط ۳ و نیم درصد بوده است.  

کاهش چشمگیر چک‌های برگشتی بنفش رنگ، نشان می‌دهد میزان اعتماد به چک‌های جدید نیز افزایش یافته و مردم با خیال آسوده‌تر می‌توانند از این چک‌ها در مراودات مالی خود استفاده کنند. با فعال شدن میزان اعتبار اشخاص هنگام صدور چک، میزان چک‌های برگشتی کاهش بیشتری نیز خواهد داشت.»

همه آنچه باید درباره چک‌های جدید بدانید

دسته چک‌های جدید صیادی که یکی از مشخصه‌های آن‌ها رنگ بنفش است از ابتدای فروردین ۱۴۰۰ در بانک‌ها توزیع شدند و بر اساس اطلاع رسانی‌های انجام شده این چک‌ها باید در سامانه صیاد ثبت شوند.

ابزارهای دسترسی به سامانه صیاد در برنامک‌های پرداخت موبایلی، اینترنت بانک و همراه بانک، پیامک و همچنین وب سایت بانک مرکزی قابل دسترس است و بانک مرکزی درصدد است خدمت جدیدی را راه اندازی کند که به واسطه آن، گیرنده در زمان دریافت چک، می‌تواند از ثبت یا عدم ثبت چک‌های جدید در سامانه صیاد اطمینان حاصل کند.

ارائه خدمات در خصوص قانون جدید چک از طریق دستگاه‌های خودپرداز نیز در برنامه بانک مرکزی است و همچنین فراهم شدن امکان ثبت و تأیید چک از طریق کدهای دستوری USSD و پیامک نیز در دستور کار برنامه بانک مرکزی قرار دارد.

طبق اعلام بانک مرکزی ارائه خدمات مرتبط با قانون جدید چک از طریق پیامک، تا پایان تیر فراهم خواهد شد.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
1 + 1 =