امسال نیز مثلث نمایندگان دولت، کارفرمایان و کارگران قرار است حداقل دستمزد را مشخص کنند، چشم بیش از ۱۴ میلیون کارگر و ۲۲ میلیون خانواده آنها به جلسات شورای عالی کار است تا افزایش حقوق‌ها مشخص شود. گمانه‌ها میزان افزایش حداقل مزد را ۱۵ تا ۲۵ درصد و جمع دریافتی را بین ۵.۵ تا ۶ میلیون تومان می‌داند.

دستمزد کارگران در ۱۴۰۱ به ۶ میلیون تومان می‌رسد؟

به گزارش کارآفرین نیوز؛ حداقل دستمزد کارگران در سال ۵۸ برابر یک هزار و ۷۰۰ تومان بود که طی ۴۱ سال گذشته حدود یک هزار و ۱۲۳ برابر شده است، بر اساس ماده ۴۱ قانون کار، شورای عالی کار همه ساله موظف است، میزان حداقل مزد کارگران را برای نقاط مختلف کشور یا صنایع مختلف تعیین نماید، در این قانون معیارهای تعیین حداقل دستمزد کارگران، تورم اعلام شده توسط بانک مرکزی و همچنین سبد معیشت به اندازه ای که زندگی یک خانواده که تعداد متوسط آن توسط مراجع رسمی اعلام می‌شود را تامین نماید، است.

بر این اساس و با توجه به اینکه تحلیل کارشناسان اقتصادی این است که نرخ تورم متوسط ۱۴۰۰ تا پایان سال به سطح ۴۰ تا ۴۱ درصد خواهد رسید، باید گفت که به همین میزان باید دستمزد نقدی کارگران افزایش یابد و از رقم فعلی دو میلیون و ۶۵۰ هزار تومان به ۳ میلیون و ۷۰۰ هزار تومان برای سال ۱۴۰۱ برسد و اگر سبد معیشت معیار قرار داده شود، از آنجا که سبد معیشت کارگران برای سال ۱۴۰۰ رقم ۶ میلیون و ۸۹۵ هزار تومان بوده، با همان تورم ۴۰ درصد به رقم ۹ میلیون و ۶۵۰ هزار تومان خواهیم رسید.

دستمزد کارگران

سال ۱۴۰۰ را باید استثنایی دانست، نه از آن جهت که قدرت خرید کارگران افزایش یافت بلکه بالعکس، قدرت خرید کارگران به خاطر تورم موجود کاهش یافت، اما چون دولت قبلی، در سال آخر حضور خود بود تا آنجا که توانست با افزایش دستمزد کارگران موافقت کرد! تا جایی که افزایش دستمزد کارگران از سال ۹۹ به سال ۱۴۰۰ به میزان ۳۹ درصد رسید و از یک میلیون و ۹۱۰ هزار تومان به دو میلیون و ۶۵۰ هزار تومان رسید. این در حالی بود که در تمام سال های پیش از آن، میزان افزایش دستمزد کارگران کمتر از سال ۹۹ به ۱۴۰۰ بود.

جالب اینکه این اتفاق نه تنها در پایان دولت تدبیر روحانی، بلکه در پایان دولت عدالت محور احمدی نژاد نیز افتاده بود و در پایان دولت احمدی نژاد، میزان افزایش دستمزد کارگران بیش از سال های پیش از آن بود و در سال ۹۱ به ۹۲ به میزان ۳۰.۵ درصد رسید.

البته بالاترین افزایش دستمزد کارگران به سال ۱۳۷۴ در دولت هاشمی رفسنجانی و در اوج تورم سال های پس از انقلاب برمی گردد که افزایش دستمزد کارگران به ۴۹.۴ درصد رسید.

رابطه معکوس بیکاری و دستمزد

۱۴۰۰ در حالی به پایان خود نزدیک می شود که کارگران چشم انتظار شورای عالی کار و اعلام دستمزد ۱۴۰۱ هستند. البته این برای کارگران شاغل صدق پیدا می کند و بنا به گفته حجت الله عبدالملکی وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی طبق آمارهای رسمی حدود ۲.۴ میلیون نفر بیکار در کشور داریم، ۲.۲ میلیون نفر اشتغال ناقص یا ناپایدار دارند، حدود ۲ میلیون نفر ناامید از یافتن کار داریم که جزو جمعیت فعال نیستند، ۹.۷ میلیون نفر هم با اشتغال کم درآمد روبرو هستند و همچنین ۴.۵ میلیون نفر هم اشتغال غیر رسمی داشته و بیمه ندارند.

اصولا یکی از دلایل اصلی که قدرت چانه زنی کارفرمایان را برای تعیین میزان افزایش دستمزد کارگران بالا برده است، همین بیکاری بالای موجود در جامعه است. در واقع زمانی که عرضه نیروی کار زیاد است طبیعی است که دستمزدها پایین بیاید و کارگران برای تصاحب شغل حاضر باشند با دستمزد پایین تر کار کنند.

دستمزد کارگران

بر همین اساس، کارشناسان و فعالان کارگری معتقدند تا زمانی که اشتغالزایی نشود و آمار بیکاری کشور به میزان متناسبی مانند رقم های ۳ تا ۴ درصد نرسد، کارفرمایان در تعیین دستمزد کارگران، دست بالا را دارند و به دنبال استخدام کارگران ارزان قیمت خواهند بود، اما اگر بیکاری کاهش یابد و عرضه نیروی کار با میزان تقاضای آن به تعادل برسد آن گاه می توان برای افزایش دستمزد کارگران از موضع متعادلی چانه زنی کرد و میزان دستمزد را به عددی رساند که کفاف زندگی کارگران را بدهد.

ماجرای مرغ و تخم مرغ؛ اول تورم بود یا افزایش دستمزد؟

در پایان سال ۹۹ و در حالی که روزهای پایانی اسفندماه نیز طی می شد، شورای عالی کار میزان افزایش حداقل دستمزد کارگران را با ۳۹ درصد افزایش، مبلغ دو میلیون و ۶۵۰ هزار تومان اعلام کرد. البته شورای عالی کار سعی کرد مخالفت نمایندگان کارگران را با افزایش سایر مزایا جبران نماید، لذا حق مسکن کارگران به ۴۵۰ هزار تومان و بن و خواروبار به ۶۰۰ هزار تومان افزایش یافت. همچنین پایه سنوات ۱۴۰ هزار تومان تعیین شد به طوری که مجموع دریافتی حقوق یک کارگر حداقلی بگیر با یک فرزند، ۴ میلیون و ۱۱۱ هزار و ۴۲ تومان در ماه بود.

اما از آنجا که یک ضلع مثلث شورای عالی کار، دولت است و اغلب این نظر دولت است که می تواند کارفرمایان را با خود همراه نماید، گمانه ها حاکی از آن است که دولت سیزدهم در شرایط فعلی تمایلی به افزایش بیش از ۱۵ درصدی حداقل حقوق کارگران ندارد، زیرا کارشناسان اقتصادی دولت، افزایش دستمزد را یکی از عوامل ایجاد تورم می دانند.

اگرچه این نظریه، مخالفان جدی دارد که در مقابل کارشناسان اقتصادی دولت، معتقدند رشد تورم ناشی از افزایش نقدینگی در جامعه است که توسط خود دولت ها انجام می شود و دستمزد کارگران متاثر از این تورم باید افزایش یابد به طوری که خود، معلول تورم است، نه علت آن.

دستمزد کارگران

از سوی دیگر، اگر میزان افزایش حقوق کارمندان را مدنظر قرار دهیم باید گفت که بر اساس لایحه بودجه ۱۴۰۱ دولت پیشنهاد داده است حقوق گروه‌های مختلف به‌ طور متوسط ۱۰ درصد افزایش یابد که البته کمترین دریافتی تا ۲۹ درصد نیز افزایش خواهد یافت، به طوری که حداقل حقوق کارمندان دولت، چهار میلیون و ۵۰۰ هزار تومان بشود، این مبلغ، به غیر از اضافه کار، دریافتی های خارج از شمول و سایر مزایا خواهد بود.

اما همین پیشنهاد در کمیسیون تلفیق بررسی لایحه بودجه ۱۴۰۱ تغییر یافت و با تصویب کمیسیون تلفیق، حداقل حقوق سال ۱۴۰۱ نسبت به سال جاری به ۵ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان می‌رسد. بر این مبنا رشد حقوق‌ها پلکانی است، ولی حداقل رشد نباید از ۱۰ درصد کمتر باشد. حداقل حقوق امسال ۳.۵ میلیون تومان است و پیشنهاد دولت برای سال آینده ۴.۵ میلیون تومان بود که که با افزایش ۶۰ درصدی، میزان آن به ۵ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان رسیده است.

البته پیشنهاد کمیسیون تلفیق باید در صحن علنی مجلس مطرح شود و مورد تصویب نمایندگان مجلس شورای اسلامی واقع شود که احتمال تغییر آن (کم یا زیاد شدن) وجود دارد.

تورم ۱۴۰۱ با دستمزدها چه خواهد کرد؟

اگرچه تلاش هایی برای افزایش اندک دستمزد کارگران وجود دارد و در همین راستا مباحثی مانند منطقه ای شدن دستمزد یا توافقی شدن آن در روستاها، مطرح شده، اما آنچه که مشخص است این است که سفره کارگران به قدر کافی کوچک شده و آنها مجبورند از بسیاری از امور زندگی خود و فرزندان شان بزنند تا حقوق دریافتی را به پایان یا حتی اواسط ماه برسانند.

دستمزد کارگران

با این وصف، گمانه ها حکایت از این دارد که حداقل دستمزد نقدی کارگران برای سال ۱۴۰۱ بین ۱۵ تا ۲۵ درصد افزایش خواهد یافت که کمینه یا بیشینه این مقدار به قدرت چانه زنی نمایندگان کارگران و نمایندگان کارفرمایان از یکسو و موضع دولت از سوی دیگر، بستگی دارد که بر این اساس باید در انتظار رقمی بین ۳ میلیون و ۵۰ هزار تومان تا ۳ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان باشیم.

البته اگر چنین اتفاقی بیفتد افزایش مزایای جانبی حقوق کارگران پُر رنگ تر خواهد بود و ممکن است جمعا از حدود یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان فعلی تا دو میلیون و ۵۰۰ هزار تومان افزایش یابد تا بدین ترتیب مجموع دریافتی کارگران متاهل با دو فرزند و بدون سابقه کار، رقمی میان ۵ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان تا حدود ۶ میلیون تومان باشد.

اینکه تورم در سال ۱۴۰۱ چه میزان خواهد بود و حقوق کارگران چه میزان از سبد معیشت را پوشش خواهد داد، پرسشی است که کماکان وجود دارد.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
2 + 4 =