دلار به عنوان پول ملی ایالات متحده آمریکا از سال ۱۷۸۵ شناخته می‌شود و این ارز در قالب سکه‌های یک سنتی تا اسکناس ۱۰۰ دلاری، امروزه به عنوان یکی از ارزهایی است که حجم بالایی از داد و ستدهای جهانی با آن انجام می‌شود و ایالات متحده تلاش می‌کند تا سلطه دلاری خود را بر اقتصاد جهان حفظ کند.

سلطه دلاری آمریکا چگونه ایجاد شد؟

به گزارش کارآفرین نیوز، همه ما درباره دلار چیزهایی شنیده ایم و یا تاکنون با آن سر و کار داشتیم. پول ملی کشور آمریکا که امروزه به عنوان یکی از پُرنفوذترین ارزهای جهان شناخته می شود و حجم قابل توجهی از مبادلات اقتصاد جهانی با این ارز قابل انجام است. با این حال، دلار با ارزش ترین ارز جهان نیست و در بسیاری از گزارش ها، دینار کویت به عنوان با ارزش ترین پول جهان شناخته می شود.

اگر بخواهیم درباره روند طی شده ارز دلار بدانیم باید نگاهی به تاریخچه آن بیاندازیم. دلار آمریکا یا United States dollar، پول رایج در کشور آمریکا است که توسط کنگره آمریکا در سال ۱۷۸۵ به عنوان یکای پول رایج ایالات متحده آمریکا شناخته شد. البته در مواردی نیز آمریکایی‌ها در محاوره، به جای لفظ دلار، واژه "باک" را به‌ کار می‌برند.

دلار از یک سنتی تا ۱۰۰ دلاری

پس از استقلال آمریکا در سال ۱۷۷۶، آمریکایی ها سکه نقره ای اسپانیا با نام دلار را که در مکزیک رایج بود به عنوان وسیله مبادلات خود قرار دادند و بعدها نیز دلار را به عنوان پول رایج خود برگزیدند. امروزه به دلیل علاقه کشورها به افزایش و نگهداری ذخایر خود به دلار و همچنین قرار داشتن مرکزیت دلار در ایالات متحده آمریکا، امتیازات و منافع چشمگیری را برای آمریکا به ارمغان آورده است.

۶ سکه رایج در ایالات متحده آمریکا از سال ۱۷۹۲ وجود دارد که یک سنتی، ۵، ۱۰، ۲۵، ۵۰ سنتی و یک دلاری است. همچنین علامت $ برای دلار آمریکا و بسیاری از کشورهای دیگر استفاده می‌شود. اسکناس های رایج دلار در آمریکا نیز از یک دلاری شروع شده و ۲، ۵، ۱۰، ۲۰، ۵۰ و ۱۰۰ دلاری است که در روی آن طرح هایی از بنیانگذاران ایالات متحده و همچنین برخی رهبران سیاسی این کشور از جمله آبراهام لینکلن، جورج واشینگتن و بنجامین فرانکلین قرار دارد.

امروزه کشورهای دیگری مانند استرالیا، نیوزیلند، سنگاپور، کانادا، نامیبیا، هنگ کنگ، جامائیکا، اکوادور، زیمبابوه، گویان و ... نیز واحد پولی خود را دلار تعیین کرده اند. در عین حال، از زمان پیدایش یورو در اروپا به عنوان واحد پولی اتحادیه اروپا، از حجم ذخایر ارزی کشورها به دلار کاسته شده است.

دلار

گفته می شود، ایالات متحده آمریکا تلاش می کند تا کشورهای نفتی به ویژه در خاورمیانه، همچنان ذخایر ارزی خود را به دلار نگهداری کنند چون در غیر اینصورت، وضعیت پول ملی آمریکا با مخاطرات جدی و از دست دادن جایگاه جهانی خود مواجه خواهد شد.

البته اینکه بسیاری از کشورها انجام مبادلات ارزی با دلار را پذیرفته اند نیز به ایالات متحده در تسلط پول ملی این کشور بر بازارهای جهان کمک می کند. در عین حال، آمریکا تلاش می کند تا جریان گردش دلار در اقتصادهای مختلف حفظ شده تا از این طریق بتواند علاوه بر سلطه پولی بر بازارهای اقتصادی جهان، به سودهای کلانی نیز دست یابد. همچنین از دلار برای ابزاری بر علیه کشورها استفاده کند.

با این وجود، برخی کارشناسان اقتصادی معتقدند که با وجود تلاش ایالات متحده برای حفظ نقش کلیدی دلار در مبادلات جهانی، ممکن است در سال های آینده جایگاه دلار نسبت به امروز در اقتصاد بین الملل تضعیف شود و پول ملی آمریکا دیگر قدرت و توان امروز را نداشته باشد.

متنوع سازی سبد ارزی ایران

بر اساس گزارش‌های صندوق بین‌المللی پول (IMF)، امروزه بیش از ۶۱ درصد از کل ذخایر ارزی جهان را دلار تشکیل می‌دهد. همچنین حدود ۴۰ درصد از بدهی‌ها در جهان به دلار است. به صورت کلی، از زمان جنگ جهانی اول که انگلیس ناچار شد سیستم ذخایر طلا را رها کند، دلار توانست با توان قرض دادن بیشتر، به ارز اول جهان تبدیل شود.

در ایران نیز سال هاست که دلار توانسته است نقش تاثیرگذاری را در مبادلات و جریان اقتصادی کشور داشته باشد. انجام محاسبات دادوستدها و معاملات داخلی و بین المللی به دلار حتی در حساب های دولتی، باعث شده که در سال های گذشته دولت ها به فکر متنوع سازی سبد ارزی ایران و تضعیف نقش دلار در جریان اقتصادی ایران بیفتند.

از سویی، در سال های گذشته با تذکر مقام معظم رهبری مبنی بر لزوم کمرنگ شدن نقش دلار در مبادلات ارزی کشور، دولت ها برخی اقدامات از جمله تغییر ارز گزارشگری دولت از دلار به یورو را دنبال کرده اند. مقامات آمریکایی در طول سال های اخیر از ناحیه دلار به اقتصاد ایران فشارهایی را وارد کرده اند و تلاش کردند تا با محدود کردن دسترسی ایران به ارز دلار، در جریان اقتصاد ایران اختلال ایجاد کرده و اثرگذاری تحرم ها را افزایش دهند.

با این حال، در طی سال های اخیر تلاش هایی برای جلوگیری از گسترش نقش دلار در سبد ارزی ایران صورت گرفته و بانک مرکزی به دنبال فعال سازی ابزارهایی مانند پیمان های پولی دو و چندجانبه با کشورهای طرف تجاری و همچنین انجام مبادلات با ارزهایی غیر از دلار است.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
1 + 3 =