دولت دو گام مهم و بزرگ اقتصادی را در هفته‌های اخیر پس از مدت‌ها طرح مباحث چالش برانگیز در فضای رسانه‌ای و اقتصادی کشور در زمینه تغییر محل پرداخت ارز ترجیحی و همچنین افزایش یارانه‌های نقدی خانوار برداشت و آن را عملیاتی کرد.

موتور ارز رانتی ۴۲۰۰ تومانی خاموش شد

به گزارش کارآفرین نیوز، در هفته های گذشته دولت سیزدهم دو موضوع مهم در اقتصاد ایران را تعیین تکلیف کرد. یک مورد افزایش مبلغ یارانه های نقدی، حذف یارانه های معیشتی و نقدی گذشته، دهک بندی های جدید یارانه ای و واریز و قابل برداشت شدن اولین مبلغ ۳۰۰ و ۴۰۰ هزار تومانی یارانه به ازاء هر ایرانی بود.

همچنین مسئله کلیدی و چالش برانگیز اقتصاد ایران که از سال ۹۷ و با تصمیم دولت وقت در زمینه اختصاص ارز یارانه ای برای واردات اقلام مصرفی کشور تحت عنوان ارز ۴۲۰۰ تومانی و یا ارز ترجیحی بود.

در دوره آغاز به کار دولت سیزدهم، یکی از پُربحث ترین مباحث تعیین تکلیف ارز ۴۲۰۰ تومانی بود و بیشتر اقتصاددانان و صاحبنظران اقتصادی معتقد بودند که تصمیم به پرداخت ارز رانتی به واردات برخی اقلام، باعث سوء استفاده از منابع کشور و فساد شده بود و لازم بود تا این روند متوقف شود.

اقتصاد ایران

حذف یکباره ارز ۴۲۰۰ یا تدریجی؟

با این حال، برخی معتقد بودند که دولت نمی تواند یکباره در این زمینه ورود کند و اقدام به حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی باعث شکل گیری موج سنگینی از رشد قیمت ها در بازار خواهد شد.

در عین حال، شخص رئیس جمهور در چند مرحله اعلام کرد که دولت تصمیم به حذف یکباره ارز ۴۲۰۰ تومانی ندارد و در این زمینه معتقد به حرکت تدریجی است.

برخی آمارهای ارائه شده از سوی نمایندگان مجلس و دولت در مدت اخیر نشان داد که پرداخت ارز ترجیحی به منظور کنترل قیمت اقلام پُرمصرف در داخل کشور که پس از مدتی با محدود کردن اقلام مشمول نیز همراه بود، عملا تاثیری در کنترل نرخ های بازار نداشته و از آن پس تنها هدررفت منابع کشور و فساد ناشی از اختلاف بین نرخ ارز آزاد و دلار ۴۲۰۰ تومانی برای عده ای بوده است.

بنابراین خیلی زود و در زمان دولت سابق مشخص شده بود که دلار ۴۲۰۰ تومانی نتوانسته است اهداف خود را محقق کند و آنچه که قرار بود به عنوان حمایت از معیشت اقشار ضعیف تر جامعه عملی شود، نهایتا کارساز نشد و فشار معیشتی بیشتری ناشی از رشد قیمت ها بر دهک های پاین وارد آمد، با این حال دولت دوازدهم تا روز پایان فعالیت خود همچنان بر پرداخت ارز ۴۲۰۰ تومانی اصرار کرد!

پرداخت یارانه تغییر ریل داد

با آغاز به کار دولت سیزدهم و جدی شدن زمزمه تعیین تکلیف ارز ۴۲۰۰ تومانی، به مرور برنامه دولت در این زمینه روشن تر شد و با طرح مباحثی پیرامون افزایش یارانه های نقدی پس از سال ها اجرا، حذف ارز واردکنندگان و اختصاص آن به مصرف کنندگان و همچنین طراحی کالابرگ الکترونیک؛ پرونده حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی وارد فاز جدیدی شد.

نهایتا در هفته های اخیر دولت برنامه جدید یارانه ای خود را اعلام کرد که طی آن قرار شد به ۹ دهم اجتماعی ماهانه مبلغ ۳۰۰ تا ۴۰۰ هزار تومان یارانه پرداخت شود و دهک دهم که بیش از ۸ میلیون نفر است از دریافت یارانه حذف شود.

مسئولان اقتصادی دولت اعلام کرده اند در زمینه حذف یارانه نان و دارو دولت به راهکار مشخص و قابل اتکایی نرسیده و تا آن زمان روند پرداخت یارانه به این دو بخش مانند گذشته ادامه خواهد یافت.

طی هفته های اخیر برخی نگرانی ها از افزایش قیمت دارو و نان در سطح جامعه و رسانه ها مطرح شده بود.

همچنین قرار است در یک مهلت دو ماهه دولت به سازوکار جامعی در اجرای موثر طرح کالابرگ الکترونیک رسیده و از آن زمان به بعد پرداخت یارانه به صورت نقدی متوقف و پرداخت ها در قالب کالابرگ ادامه یابد.

در این زمینه نیز اعلام شده که تا زمان دستیابی به یک روش مناسب و عملیاتی، پرداخت نقدی یارانه ها ادامه خواهد یافت.

اقتصاد ایران

گام بعدی دولت باید کنترل بازار باشد

بنابراین می توان گام های جدید دولت در زمینه اصلاح نظام یارانه ها پس از حذف ارز ترجیحی را تعیین تکلیف کالابرگ الکترونیک و عملیاتی کردن آن دانست و یک مسئله مهم نیز نظارت دقیق بر بازار به منظور جلوگیری از سوء استفاده ها در افزایش قیمت کالا و خدمات مصرفی مردم است.

در کنار اجرایی کردن سازوکار کالابرگ الکترونیک، مسئله بسیار حیاتی و مهم نظارت و کنترل بازار و جلوگیری از رشد بی دلیل قیمت ها، مطالبه ای است که در سطح جامعه وجود دارد و از آنسو نیز برخی مسئولان دولتی از تشدید نظارت ها بر بازار به عنوان گام دوم اصلاح نظام یارانه ها نام بُرده اند.

در صورتی که دولت بتواند مرحله نخست عملیاتی سازی افزایش یارانه ها و تغییر محل مصرف ارز ۴۲۰۰ تومانی را با مدیریت بر بازار با موفقیت پشت سر بگذارد و اجازه ندهد تا قیمت ها در بازار دچار آشفتگی شود، می توان گفت گام مثبتی در حذف فساد و رانت و سودجویی در اقتصاد ایران به نفع مردم برداشته شده است.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
9 + 5 =